| Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklar |
|
|
|
Cinsel yolla bulasan hastaliklardan korkmayin, utanmayin, kendinizi ve sevdiklerinizi korumak için bilgi sahibi olun, önlem alin... Cinsek iliski araciligi ile baskasindan bulasan, kadin ve erkeklerde bazen rahatsizlik veren belirtilere bazen de ciddi saglik sorunlarina yol açan hastaliklardir. Nasıl Bulaşır?Cinsel hastaligi olan birisiyle cinsel iliskiye girildiginde bulasir. Bu Hastalıklarda Her Zaman Belirti Olur mu?Hayir, her zaman belirti olmayabilir. Bazen belirtilerin görülmesi haftalar, aylar ve yillar sürebilir. Bazen hiç belirti olmaz ya da o kadar azdir ki farketmeyebilirsiniz. Özellikle kadinlarda belirtiler daha zor farkedilir. Bu durumda tedavi edilemezsiniz, fakat hastaligi farkinda olmadan baskalarina bulastirabilirsiniz. Bugün için 40' dan fazla cinsel yolla bulasan hastalik bilinmektedir. En sik rastlanilanlari:
Belirtileri Nelerdir?
Cinsel yolla bulasan hastaliklarda bu belirtilerden biri ya da birkaçi beraberce görülebilir, ancak bunlar baska hastalilara da bagli olabilirler. Tani konmasi ve tedavi için cinsel yolla bulasan bir hastaliktan süphelendiginizi söyleyerek doktora gitmelisiniz. Bu Hastalıkların Tedavisi Var mı?Cinsel yolla bulasan hastaliklar tedavi edilebilirler. Ancak AIDS ve Hepatit B'nin tedavisi yoktur. Hepatit B'den asiyla korunulabilir. Tedavi Edilmezse Ne Olur?Eger cinsel yolla bulasan bir hastaliga yakalanip tedavi edilmezseniz bu ciddi sonuçlar verebilir. Örnegin kisirlik, kadinlarda dis gebelik olabilir. Ayrica bir cinsel yolla bulasan hastaliga yakalanmak, AIDS (HIV) virüsünü almayi kolaylastirir. Bu Hastalıklar Cinsel İlişki Dışında da Bulaşabilirler mi?Bu hastaliklardan birinin mikrobunu tasiyanlar gebelik veya dogum sirasinda tasidiklari mikrobu bebeklerine geçirebilirler. AIDS virüsü ve Hepatit B mikrobu tasiyan kisilerden kan nakli, steril olmayan ignelerle kan alinip verilmesi, tedavi yapilmasi, damardan uyusturucu kullanimiyla (baskasinin ignesinin kullanilmasi ile) veya temiz omayan ignelerle dövme yapilmasi, kulak delinmesi gibi yollarla bulasabilir. Baskasinin bardagini veya çatal kasigini kullanmakla cinsel yolla bulasan hastaliklara yakalanmazsiniz. Ayrica baskasinin nefes ve öksürügünden, onunla el sikismak ve öpüsmekle da bu hastaliklar bulasmaz. Böcek ve sivrisinek isirmasi, tuvaletlerden (klozet kapagindan), yüzme havuzlari veya hamamlardanda bu tür hastaliklar bulasmaz. Cinsel Yolla Bulasan Hastaliklarin Hangileri Anneden Bebegine Bulasabilir?HIV enfeksiyonu, hepatit B, sifiliz (frengi), gonore (bel soguklugu), herpes ve klamidyoz adi verilen hastaliklar gebelik süresince veya dogum sirasinda anneden bebegine bulasabilir. Cinsel yolla bulasan bir hastalik oldugunu düsününce ne yapmalidir?Kisinin yakinmalari kaybolsa da, hastaliklar genellikle kendiliginden iyilesmezler. Tedavi her zaman gerekir. Doktora gidiniz! Cinsel yolla bulasan hastaliklarin çogunun tedavisi kolaydir. Doktora kendinizde böyle bir hastaliktan kuskulandiginizi söylemelisinz. Laboratuar incelemeleri gerekir. Verilen tedaviyi, sikayetleriniz geçse bile tam uygulayin. Tedavi süresince cinsel iliskide bulunmayin ya da iliski oldugunda siz veya esiniz kondom kullanin. Esinizi ya da iliskide bulundugunuz kisiyi uyariniz: Hastaligin size bulastigi andan sonra ve tedavi süresince hastaligi cinsel iliskide bulundugunuz herkese bulastirabilirsiniz. Bu nedenle kontrol ve tedavi için geçmiste cinsel iliskide bulundugunuz insanlari uyarmalisiniz. Güvenli cinsel iliski kurunuz: Cinsel yolla bulasan hastaligi olmayan, baska biriyle iliskisi olmayanlarla ve tek bir esle cinsel iliski kurmaya özen gösteriniz. Sizin tek esiniz olabilir. Ama esinizin baska esi olmadigindan da emin olun.Süpheli her iliskide: Baskasiyla cinsel iliskiye girdigini bildiginiz ya da düsündügünüz herkesle kurulan iliski süphelidir. Prezervatif kullanin. Güvenli cinsel iliski için prezervatif kullanimiyla ilgili ayrintili bilgi edinin. FRENGİFrengi Nedir?Frengi, Treponema pallidum adi verilen bir bakterinin (mikrop) neden oldugu cinsel yolla bulasan bir hastaliktir. Tedavi edilmedigi takdirde, bu bakteri zaman içerisinde vücuda yayilarak birçok organda hasara neden olur. Frenginin yayginligi nedir?Frengi en sik rastlanilan cinsel yolla bulasan hastaliklardan biridir. 1995 yili Dünya Saglik Teskilati tahminlerine göre her yil yaklasik 12 milyon kisi hastaliga yakalanmaktadir. Hastalik en sik Güney ve Güneydogu Asya'da görülmektedir. Son yillarda Sovyetler Birligi'nin dagilmasindan sonra ortaya çikan Bagimsizliklarini Yeni Kazanmis Devletler'de de hastaligin giderek arttigi bildirilmektedir. Frenginin ilk belirtileri ne zaman ortaya çikar?Hastalik; penis, vajina, anüs (makat) ya da agiz yolu ile bulasir. Mikrobun saglam kisiye bulasmasindan sonra ilk belirtiler 10 gün ile 3 ay içerisinde ortaya çikar. Hastalikta bir veya daha fazla sayida,üstü açik, bir santimetre boyutlarinda , sert, agrisiz "sankir" adi verilen yaralar olusur. Bu yaralar, genelde bakterinin ilk bulastigi cinsel organlar etrafinda olusur. Mikrop daha sonra kan yolu ile bütün vücuda yayilir. Kasik ve boyun lenf bezleri sisebilir. Frengi sankiri ne zaman ortadan kalkar?Ister tedavi edilsin ister edilmesin frengi sankiri birkaç hafta içerisinde kendiliginden kaybolur. Tedavi görmeden yaralarin iyilesmesi hastaligin iyilesmesi anlamina gelmez. Bu devrede tedavi edilmeyen hastalarda hastalik ilerler. Frengi, sankir döneminde tedavi edilmez ise ne olur?Hastalik sankir döneminde tedavi edilmez ise, yaralarin ortaya çikisindan itibaren 3-6 hafta içerisinde, ellerde, ayaklarda ve vücudun diger kisimlarinda kirmiziliklar (döküntüler) olusur. Bu kirmiziliklarin oldugu bölgelerde de bakteri bulunmaktadir. Bakteri, fiziksel temas sonucu, bu bölgelerdeki yara, siyrik gibi kisimlardan saglam kisiye bulasabilir. Döküntüler genellikle birkaç hafta ya da ay sonra kendiliginden ortadan kalkar. Döküntüleri ile birlikte; hafif ates, yorgunluk, bas agrisi, bogaz agrisi gibi belirtiler de bulunabilir. Tedavi edilmeyen vakalarda dahi, bu belitiler kendiliginden kaybolabilir. Frenginin ikinci dönemi olarak bilinen bu dönem 1-2 yil devam edebilir. Frengi, döküntü döneminde de tedavi edilmez ise ne olur?Gerek birinci, gerekse ikinci dönemde tedavi edilmeyen frengi vakalarinin üçte birinde, hastalik uzunca bir süre sessiz kaldiktan sonra daha ileri bir döneme gider. Bakteri kalp, gözler, beyin, sinir sistemi, kemikler, eklemler basta olmak üzere vücudun birçok yerinde hasarlara neden olur. Bunun sonucu ruhsal bozukluklar, körlük, felçler ve ölüm meydana gelir. Frengi gebe kadindan bebegine bulasir mi?Tedavi edilmeyen frengili gebe kadindan, bakteri hamilelik esnasinda bebege bulasabilir. Bulasim riski % 70 dolayindadir. Bu gebelerin ise yaklasik % 25'i, ölü dogum ya da erken dönem bebek ölümü nedeni ile çocuklarini kaybederler. Frengi kan nakli ile de geçer mi?Hastalik mikrobu kanda da bulundugundan kan donörlerinde frengi testi yapilir. Test sonucu hastalik bulundugu anlasilirsa kan baskalarina verilmez. Kontrolsüz kan nakli ile hastalik saglam kisiye bulasabilir. Frengi tanisi basit midir?Frenginin ilk belirtileri diger bazi hastaliklarda da bulunabilir. Bu nedenle hastalik tanisi sadece hekim tarafindan konulabilir. Hekim yaralardan alacagi örnekte mikroskop altinda bakteriyi görebilir. Bunun yaninda tani koymaya yardimci kan testleri de vardir. Ancak, ilk 3 ay testlerin yalanci negatif sonuç (mikrobu tasidigi halde negatif sonuç çikmasi) verebilecegi de akilda tutulmalidir. Frenginin tedavisi var midir?Frengi genellikle penisilin tedavisi ile kolayca iyilesir. Penisilin dozu ve uygulama sekli hekim tarafindan belirleneceginden, cinsel organlari etrafinda frengi sankiri olanlar kendi kendilerine ilaç kullanmamalidir. Tedavinin baslangicindan genellikle 24 saat sonra bulastiricilik kaybolur. Frengiden nasil korunulur?
KLAMİDYOZKlamidyoz Nedir?Klamidya adi verilen mikrobun neden oldugu cinsel yolla bulasan bir hastaliktir. Tedavi edilmedigi takdirde gerek kadin, gerekse erkekte önemli saglik sorunlarina neden olur. Klamidyozun yayginligi nedir?Dünyada en sik görülen cinsel yolla bulasan hastaliktir. Dünya Saglik Teskilati 1995 yili tahminlerine göre, her yil yaklasik 89 milyon kisi bu hastaliga yakalanmaktadir. Frengi ve belsoguklugunda oldugu gibi, Güney ve Güney Dogu Asya ülkeleri hastaligin en yaygin oldugu bölgelerdir. Klamidyozun belirtileri nedir?Saglam kisinin mikrop ile temasi sonrasi 1-3 hafta sonra belirtiler ortaya çikar. Belsoguklugu hastaliginda oldugu gibi, bu hastaliga yakalanan kadinlarin çogu herhangi bir belirti vermez, ama kisi bulastiricidir. Hastalik, erkekte genellikle sabahlari peniste bir damla seffaf akinti ile kendini belli eder. Idrar yaparken agri ve yanma duygusu olabilir. Kadinda vajinada akinti görülebilir. Idrar yaparken yanma ve agri olabilir. Bunun yaninda karnin alt kesiminde agri, cinsel ilskide ya da adetler arasi dönemde kanama olabilir. Klamidyoz gebe kadindan bebegine bulasir mi?Klamidyoz dogum sirasinda anneden bebegine bulasabilir. Bebekte göz iltihabina, pnömoni'ye (zatürre) neden olabilir. Klamidyozun kadin sagligi açisindan önemi nedir ?Hastalik tedavi edilmediginde yumurtanin geçtigi kanallar iltihaplanir ve kisirliga yol açar. Hastalik, dis gebelik ve bunun neden oldugu ölüme kadar ilerleyebilir. Klamidyoz erkekte de kisirlik yapar mi?Klamidyoz, spermin (meni) geçtigi yollarda iltihaba ve dolayisiyla tikaniklik ve kisirliga neden olabilir. Klamidyoz tanisi nasil konulur?Klamidyoz kesin tanisi, hekim tarafindan laboratuar testleri ile konulabilir. Klamidyozun tedavisi var midir?Hastaligin antibiyotiklerle tedavisi mümkündür. Klamidyozdan nasil korunulur?
GONORE(BEL SOGUKLUGU)Neisseria gonorrhoeae ya da Gonokok olarak adlandirilan bakterinin neden oldugu Idrar yollari, rahim boynu, rektum ve bogaz ya da göz (konjonktiva) mukozalarini etkileyen en sik rastlanilan cinsel yolla bulasan hastaliklardan biridir. Halk arasinda belsoguklugu hastaligi olarak da bilinmektedir. Gonore ayrica deri ve eklemleri de tutabilir,kadinlarda kisirliga neden olabilir. BelirtilerKadinlar: Büyük bölümünde herhangi bir belirti vermez.Kadinin hasta oldugu ancak iliskide bulundugu erkegin tanisi konduktan sonra ortaya çikar. Belirti veren kadinlarda, iliskiden birkaç gün sonra (genellikle 7-21 gün) idrar yollarinin agzindan yesilimtrak veya sari renkte kötü kokulu iltihabi bir akinti olur.Akinti çevresinde kizariklik ve sislik olusabilir.Sik ve agrili idrar yapma sikayeti görülebilir. Erken dönemde tedavi edilmezse enfeksiyon geriye dogru ilerler ve mesane, rahim boynu, rahim, tubalar, overler, genital bölge çevresindeki bezler ve rektum enfekte olabilir. Cinsel iliski esnasinda agrilar olusabilir. Erkekler: Erkeklerde iliskiden sonraki 2-7 gün içinde belirtiler ortaya çikar.Idrar yaparken hafif bir sizlama hissi ile baslar ve giderek daha agrili bir hal alir. Idrar yollarinin agzindan irinli sari- yesil akinti gelir.Ayni zamanda akintinin geldigi bölgede kizariklik ve sislikte olusabilir.Idrar yapma hissi oldukça siktir ancak az miktarda idrara çikilir. Enfekte kisi ile yapilan anal seks ile rektumda yine akinti, agri, kizariklik gibi sikayetlerle ortaya çikan rektum gonoresi olusabilir.Oral seks ile bogazda gonore enfeksiyonu olusabilir.Ayrica salgilarin göze bulasmasi sonucu konjonktivit de olusturabilir.Gonoreli bir anne tarafindan dogurulan çocukta da gözlerde kizariklik ve akintiya neden olan konjunktivit olusturabilir. Tedavi edilmemesi halinde körlüge kadar ilerleyebilir. Uygun tedavi edilmedigi takdirde hem kadin hem de erkekte kisirliga neden olabilir. Ayrica gonoresi olan kadinlarda dis gebelik görülme olasiligi artmistir. Tani: Akintidan alinacak örnegin mikroskop altinda incelenerek ikroplarin görülmesi ile veya kültürünün yapilmasi ile kolayca konulabilir. Tedavi: Doktorunuz tarafindan verilecek uygun antibiyotiklerle (enjaktabl veya agizdan) tedavisi mümkündür.Eslerin birlikte tedavi olmasi gereklidir. Korunma: Cinsellikle bulasan tüm hastaliklarda oldugu gibi tek eslilik ve güvenli bir prezervatif kullanimi hastaliktan korunmayi saglayacaktir. HPV ( HUMAN PAPILLOMA VIRUS - GENİTAL SİĞİL)HPV ( Human Papilloma virus ) 60 tan fazla virüse verilen ortak addir. Bu virüsler vücudun herhangi bir yerinde sigillere sebep olabilirler.Ancak bazilari cinsel yola bulasir ve condyloma acuminata veya genitall sigil denilen hastaligi olusturur. Siğiller bu enfeksiyonun görünebilir belirtileridir ve ancak % 30 olguda ortaya çikmaktadir. Kalan % 70 lik bölümde ise virüsler deri altinda kalmakta ve herhangi bir belirti vermemektedir. Subklinik adi verilen bu belirtisiz formun kanser olusumu ile bir baglantisi oldugu düsünülmektedir. Risk Faktörler:
Belirtiler: Çogu zaman hastalik herhangi bir belirti vermemektedir.Hastalarin yaklasik %30 unda sigil olusmaktadir. Sigiller kadinlarda vagina veya anüs çevresinde veya vulvada olabilir. Ayni zamanda kasiklarda, bacaklarda, boyunda, agizda veya vücudun herhangibir yerinde de bulunabilirler. Erkeklerde ise sigiller genellikle penis veya torbalardadir. Sigiller büyüklü küçüklü olabilirler. Tek veya kümelenmis birsekilde olabilirler. Bazen sigillerden olusan küme bir karnibahar görüntüsünde olabilir.Genellikle cilt renginde ve agrisizdirlar. Bazen pembe veya gri renk alabilirler. Çok seyrek olarak kasinti, agri ve kanama yapabilir. Bulasma: Vajinal, anal veya oral sex esnasinda cildin cilde temasi sonucu bulasir.Virüs cildin zayifladigi bir noktadan vücuda girer ve derinin derinliklerine dogru ilerler. Burada aylar hatta yillar boyunca sessiz olarak kalabilir. HPV tanisi konmus bir kiside virüs cinsel hayatin herhangi bir döneminde bulasmis olabilir. Kuluçka Dönemi: Virüs HPV enfeksiyonu bulasmis bir kisi ile iliskiden 4-6 hafta sonra etkisini gösterir. Sigillerin olusumu 9 ayi bulabilir. HPV nin saglik üzerine olasi etkileri: HPV ile enfekte olmus kadinlarda vulva ve serviks kanseri riski artmistir. Ancak sadece birkaç tipi (tip 16, 18, 31, 33, 35) kanser ile iliskilidir. Bu tipler genellikle sessiz (subklinik) seyreden hastaliga sebep olurlar. Tani: HPV için gelistirilmis herhangi bir özel laboratuvar veya kan testi mevcut degildir, kültürü yapilamamaktadir. Bu nedenle çogu zaman gizli kalir. Hastalarin ancak % 30 unda olusan sigiller görülerek tani konulabilir. Bunun için doktorunuzun kolposkop adi verilen bir mercek kullanmasi gerekebilir. Ayrica bu bölgeye asetik asit uygulandiginda HPV li ciltte beyazlasma olusur ve sigiller ortaya çikar. Rutin olarak yapilan pap-smear testlerinde bulunan normal disi bir bulgu HPV için uyarici olabilir; ancak pap-smear HPV ye özgü bir test degildir. Kanser süphesi olan olgularda biopsi alinmasi gerekebilir. HPV-DNA nin moleküler biyoloji teknikleri ile belirlenmesi ne dayanan testler ülkemizde yaygin degildir. Tedavi: HPV nin tedavisi daha çok estetige yöneliktir. Çünkü virüsü yok edebilecek bir tedavi yoktur. Lezyonlarin boyutu, sekilleri, sayisi gibi etkenlere bagli olarak çesitli tedavi seçeneklerinden biri seçilebilir.Tedavi yöntemine bagli olmaksizin 4 hastadan birinde sigiller 3 ay içerisinde yineleyebilmektedir. Tedavi seçenekleri:
Eslerden herhangibirisi HPV tedavisi görüyorsa bu sirada cinsel iliskiden kaçinmak uygun olacaktir. Iliski esnasindaki sürtünme iyilesmeyi engelleyebilir. Eslerden biri tedavi görüyor, diger este sigil yok ise bu es için tedaviye gerek yoktur. Korunma: Kondom kullanilmasi kismen koruyucu olabilmektedir. Çok eslilikten kaçinilmalidir. Spermisitlerin etkili oldugu kanitlanmamistir. Virüsün girisini engellemek için ciltte olusabilecek küçük asinmalardan kaçinmak gereklidir. Özellikle cinsel iliski esnasinda vajen kuru ise zedelenmelere yol açabileceginden yeterli islakligi saglayacak bir nemlendirme maddesi kullanilmasi önerilir. Kadinlar periyodik olarak pap smear yaptirmali, süpheli durumlarda hpv tanisi için gereken tetkiklere basvurulmalidir. Bazi çalismalar yesil lifli sebzelerle alinan yeterli folik asitin (400 mg) HPV den korunma konusunda faydali olabilecegini göstermistir. Su anda arastirmacilar HPV için iki tip asi gelistirmek içinçalismaktadirlar. Birinci tip asi sigilleri ve prekanseröz doku degisikliklerini önlemek için, ikinci tip asi ise cervical kanserlerin tedavisi için kullanilmak üzere kullanilacaktir. Her iki tipte henüz arastirma asamasindadir. TRİKOMONAS VAGİNALİSTrikomonas Vaginalis adli bir parazitin neden oldugu, erkeklerde uretrada, kadinlarda ise vajina ve servikste iltihaplanmaya sebep> olabilen cinsel yolla bulasan bir hastaliktir. Kadinlardaki vajinal akintilarin en önemli sebeplerinden biridir. Hastalarin bir bölümünde beraberinde gonore veya nongonokoksik uretrit bulunmaktadir. Bulaşma: Genellikle herhangi bir belirti göstermeyen erkek hastalar veya yine asemptomatik tasiyici kadinlarin cinsel iliski esnasinda cinsel esine paraziti aktarmasi ile olur. Ancak bazen de umumi tuvaletlerden, kirli çamasirlardan ve enfekte sex oyuncaklarindan bulasabilmektedir. Belirtiler: Hastaligin belirtileri genellikle bulasmadan 4-20 gün sonra ortaya çikar. Kadinlarda sari-yesil veya gri, kokulu-köpüklü akinti olusur. Bu akinti bazen kanli da olabilir. Vajen girisinde kasinti olabilir. Cinsel iliski esnasinda rahatsizlik ve agri olusabilir. Sik sik idrara çikma, cinsel bölgede sislik görülebilir. Bazen de hiç belirti vermeyebilir. Erkeklerde ise genellikle belirti vermez. Bazen de idrar yaparken güçlük ve agri, penisten gelen bir akinti olabilir. Komplikasyonlari: Tedavi edilmeyen trikomonas enfeksiyonlarinin HIV riskini arttirdigi düsünülmektedir. Hamile kadinlarda trikomonas enfeksiyonu erken dogum, düsük dogum kilolu bebek veya plasental enfeksiyon ve yirtilmalara sebep olabilmektedir. Erkeklerde ise prostatit veya sistite neden olabilmektedir. Tani: Kadinlarda vaginal, erkeklerde uretral akinti örnegi alinip mikroskopik incelemede hareketli trikomonaslarin görülmesi ile konulur. Bazende vajinal smear de trikomonaslar bulunarak tani konur. Tedavi: Tedavide trikomonasa etkili oldugu bilinen antibakteriyel,antiprotozoal bir ajan kullanilir. Diger antibiyotiklerin etkisi yoktur. Esler birlikte tedavi edilmelidir. Korunma: Cinsellikle bulasan tüm hastaliklarda oldugu gibi tek eslilik ve güvenli bir prezervatif kullanimi hastaliktan korunmayi saglayacaktir. HEPATIT B (VIRAL HEPATIT � BULASICI SARILIK)Hepatit B Nedir?Hepatit B,karaciger iltihabi anlamina gelen hepatit hastaliginin etkeni olan virüslerden bir tanesidir.Meydana getirdigi hastalik,çok agir tablolara neden olabilmektedir.Bu virüs, esas olarak karacigerde yerlesir,orada çogalir ve zamanla karacigeri tahrip edecek boyutlara ulasabilir. Hepatit B bulasici bir hastaliktir ve ülkemizde çok önemli bir saglik sorunudur. Türkiye'de bugün her 3 kisiden yaklasik 1'i Hepatit B virüsü ile karsilasmistir. Yine her 10 kisiden 1'i Hepatit B virüsünü tasimakta ve bulastirmaktadir. Hastalarin % 75-80 inde herhangi bir belirti vermeksizin gelisir, taramalarda ve kan bagislarinda yapilan tetkiklerde tesadüfen tespit edilir. Kuluçka süresi 2-6 ay arasinda degismektedir. Bu süreler sonunda gözlenebilen hastalik belirtileri ;
olarak özetlenebilir. Hepatit B virüsü bulastiktan sonra üç yol izler:
Hepatit B Nasil Bulasir?Hepatit B, kan yoluyla ve çok siklikla da yakin temasla (kan disindaki vücut sivilari:tükürük,ter,cinsel organ sivilari) bulasir. Derideki bir çatlak yada açik yara ile temas eden bir damla kan yada tükürük bile hastaligin bulasmasi için yeterli olabilmektedir. Tasiyici anneden bebegine de dogum esnasinda bulasabilir. En önemli ve yaygin bulasma yolu korumali da olsa cinsel iliskidir,çünkü ter ve tükürük gibi vücut sivilariyla dahi geçisleri olabilmektedir.Kan ve kan ürünlerinin nakli,kirli enjektörlerin kullanimi(ör:uyusturucu bagimlilarinda oldugu gibi hijyenik olmayansartlarda ortak kullanilan enjektörlerle),yeterli sterilizasyonun yapilmadigi cerrahi girisimler, kuaför ve berberlerdeki iyi sterilize edilmemis manikür ve pedikür setleri, tiras biçaklari, makaslar, steril olmayan aletlerle yapilan sünnet,kulak delme islemleri ve ortak kullanilan dis firçalari Hepatit B virüsünün bulasmasina siklikla aracilik etmektedir. "Hepatit B Tasiyiciligi" Ne Demektir? Bu virüs ile temas eden her 10 bebekten 9'u ve her 10 eriskinden 1'i belirli bir süre sonunda (>>6 ay) mikrobu vücudundan atmayi basaramazsa yasam boyu tasiyabilecek ve insanlara yayacaktir. Ancak tasiyicilarda hastalik durumu farklilik gösterebilmektedir. Karacigerlerinde oldukça agir hasarin ortaya çiktigi bireylerde, yillar sonra Karaciger Yetmezligi, Siroz ve Karaciger Kanseri görülebilmektedir. Kronik hepatitlilerin %25'i Primer Karaciger Kanseri ve Siroz nedeniyle ölmektedir. Hepatit B Primer Karaciger Kanserlerinin %60-80'inden sorumludur. Ve karaciger kanserleri kanser ölümleri içinde ilk 3 sirada yer almaktadir. Hepatit b virüsü sigaradan sonra bilinen en yaygin kanserojendir(kanser nedenidir). Hepatit B Risk Gruplari Hangileridir?
Hepatit B'den Korunmak Mümkün müdür?Virüs vücuda girmemisse korunmasi kesinlikle mümkün olan bir hastaliktir.En etkili korunma yolu da asilanmadir.Cinsel yasamda ise koruyuculuk prezervatif kullanimi ile yeterli birkorunma saglanir.Asinin Koruyuculugu %90-95'tir. Eger koruyucu düzeyde antikor titresi elde edilmisse koruyuculuk %100'e ulasir. Asilama,tasiyicilara veya aktif hasta olanlara yapilamaz. Asilama karari,doktorlar tarafindan istenen belirli tetkiklerden sonra verilebilir. Uygulanacak asi semasi,toplam üç dozun belirli zamanlara bölünerek uygulanmasi ile olur. Genel olarak kullanilan asi semasi: ilk doz 0.ay(sifirinci ay) kabul edilmek kaydiyla,bir ay sonra 2.doz ve 5 ay sonra 3.doz olmaküzere 0-1 ve 6.ayda yapilan 3 doz asi uygulamasidir. Bir diger uygulama da hizli cevap beklenen olgulardaki kullanilan semadir: 0.ayda 1.doz,bir ay sonra 2.doz,bir ay sonra 3.doz ve de 12.ay da(yani son 3.dozdan 11 ay sonra ) 4.dozun yapilmasidir. Asilama sonrasi enjeksiyon yerinde agri, kizariklik, sislik, ates yüksekligi ve birtakim allerjik reaksiyonlar görülebilmektedir.Çogu önemsiz reaksiyonlardir.Hastaligin risklerinin yaninda daha da önemsizlesirler. |
| < Önceki | Sonraki > |
|---|
